Company Logo Company Logo Company Logo

Spacer szlakiem muzycznej Warszawy

Spacer prowadzi przez Nowy Świat, Mazowiecką i Królewską szlakiem warszawskich kawiarni artystycznych lat 1940–1944. W „U Elny Gistedt” kelnerkami były aktorki, a jazz orkiestry Georga Scotta brzmiał jak muzyka wolności. W Pasażu Italia młodzież słuchała swingu z ukrytymi patriotycznymi akcentami. Przy Nowym Świecie 40 śpiewała Lucyna Szczepańska, a w „Napoleonce” pracowała gwiazda filmowa Maria Bogda. W podziemiach Prudentialu spotykali się artyści konspiracyjnego teatru, a w legendarnym „U Aktorek” i kameralnym SiM kultura stawała się również formą oporu. To opowieść o odwadze, wspólnocie i mieście, które mimo okupacji nie przestało grać, śpiewać i tworzyć.

  1. Cafe U Elny Gisted

    Kawiarnia artystyczna założona przez szwedzką artystkę operetkową, Elnę Gistedt. Lokal, mieszczący się przy ulicy Nowy Świat 18, aktorka otrzymała dzięki swoim kontaktom w szwedzkiej ambasadzie. Cały personel „U Elny Gistedt” składał się z najbardziej znanych ludzi sceny, znakomitych aktorów i aktorek, pracujących jako kelnerki, portierzy, pomoce kuchenne itp. Kawiarnia codziennie przyciągała rzesze młodych warszawiaków.

  2. Cafe Bodega

    Kawiarnia mieściła się w Pasażu Italia. Założyli ją studenci Wyższej Szkoły Handlowej, jako kawiarnio-winiarnię wraz z barem piwnym. Lokal odwiedzała głównie młodzież, która uwielbiała słuchać zespołu jazzowego pod batutą czarnoskórego dyrygenta, George'a Scotta. Zespół Scotta słynął z charyzmatycznych wstawek patriotycznych, które były wplecione w repertuar i szczególnie wyczekiwane podczas występów przez gości lokalu.

  3. Cafe Lucyna

    Lokal założony przez znaną śpiewaczkę operową, Lucynę Szczepańską. W kawiarni można było usłyszeć samą jej założycielkę oraz wiele innych ówczesnych gwiazd sceny i piosenki, m.in. uwielbianego przez wszystkich artystę Mieczysława Fogga. Temat: Informacje o Lucynie Szczepańskiej, Informacje o Xeni Grey, kilka żartów z cyklu wojenne suchary, Informacje o innych lokalach pod tym adresem

  4. Cafe Napoleonka

    Maria Bogda – przed II wojną światową występowała w wielu polskich filmach. Była uważana za jedną z najładniejszych polskich aktorek – wygrała konkurs „Ilustrowanego Kuryera Codziennego” na najpiękniejszy typ Polki. Poza aktorstwem pasjonwała się krótkofalówkami – w 1929 przystąpiła do Lwowskiego Klubu Krótkofalowców – posiadała znak wywoławczy SP3HR.W czasie okupacji mieszkała w Warszawie, początkowo (od grudnia 1939 do marca 1941) pracowała jako kelnerka w kawiarni „Napoleonka”. Podczas powstania warszawskiego prowadziła stołówkę na Mokotowie Po upadku powstania znalazła się w Zakopanem, gdzie wraz z mężem, aktorem Adamem Brodziszem prowadziła pensjonat „Brodziszówka”. W czerwcu 1961 oboje wyjechali na gościnne występy do Stanów Zjednoczonych i po zakończeniu tournée osiedlili się w Los Angeles, gdzie trudnili się hodowlą szynszyli.

  5. Cafe Bar-Sztuka

    Kawiarnia mieściła się w podziemiach Prudentialu, warszawskiego drapacza chmur, mieszczącego się przy dawnym placu Napoleona, obecnie placu Powstańców Warszawy. Kawiarnię prowadzili artyści i studenci Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej, który po kampanii wrześniowej funkcjonował w formie konspiracyjnej. W Prudentialu mieszkał wówczas reżyser Leon Schiller. Często gościł w lokalu – po wypiciu kawy miał zwyczaj zasiadać do pianina i występować dla zebranych w gości.

  6. U Aktorek na Mazowieckiej

    Kawiarnię założył zespół dawnego „Café Bodo”, który w kwietniu 1940 roku przeniósł się z ulicy Foksal 17 do opuszczonego pałacyku Radziwiłłów przy ulicy Piusa 12 (obecnie ulica Piękna 12 – budynek ambasady Szwajcarii). Lokal na potrzeby kawiarni przystosowała malarka Irena Pokrzywnicka. Klientów nie brakowało, więc angażowano tam wielu kolegów-aktorów, tak zwanych „dobranych”. Kawiarnia cieszyła się ogromnym powodzeniem wśród mieszkańców Warszawy oraz konspiracyjnych elit AK. Z początkiem 1943 roku ulicę Piękną włączono do dzielnicy niemieckiej, w wyniku czego kawiarnia „U Aktorek” musiała znaleźć nową siedzibę – tym razem w pałacyku Łubieńskich przy ulicy Mazowieckiej 5. W nowym lokalu aktorki otworzyły restaurację oraz letni ogródek. Kawiarnia działała do 15 sierpnia 1944 roku. Tego dnia, podczas premiery powstańczego spektaklu Kantata, w lokal trafił niemiecki pocisk. Po tym wydarzeniu najsłynniejsza warszawska kawiarnia artystyczna zakończyła swoją działalność.

  7. Cafe SiM

    Czyli Sztuka i Moda, urocze miejsce w centrum Warszawy, mieszczące się na podwórzu kamienic przy ul. Królewskiej 11. Dawniej część gospodarstw pobliskiego pałacu Czartoryskich i siedziba XIX-wiecznego teatrzyku ogródkowego „Alkazar”, który w dwudziestoleciu międzywojennym zamieniono w oranżerię, a następnie w lokal. „SiM” już przed wojną zaskarbił sobie renomę kawiarni artystycznej. Nowy „SiM”, powstały na gruzach września 1939 r., kontynuował działalność swojego przedwojennego imiennika. Kierownikiem „SiM-u” był Adam Domański, który odpowiadał za organizację i oprawę artystyczną. W ciągu czterech i pół roku przez kawiarnię przewinęło się ok. 1300 aktorów, piosenkarzy, malarzy, pisarzy i muzyków, którzy na małej scence, ujętej skrzydłami dwóch fortepianów, zabawiali warszawiaków codziennie przez cały okres okupacji. Na kameralnym podwórku „SiM-u” mieściła się również gospoda ”pod Złotą Kaczką”, która była nieodzowną częścią artystycznego azylu. Artyści dostawali tu obiady na preferencyjnych warunkach i w każdej chwili mogli liczyć na schronienie.